Herkesin Bilmesi Gereken Bad Sector Nedir? Sebepleri ve Çözümü

Yeniceri

Jamais vu
Site yetkilisi
Süper Moderatör
Geliştirici
Yardımsever Üye
Yazar
Mesaj
2.717
Beğeni
2.308
Puan
1.819
Merhabalar, günümüzde bir çok kişinin en azından bir kere duymuş olduğu fakat hakkında tam bilgiye sahip olmadığı Bad Sector konusu hakkında bilgilendirici bir rehber hazırlamak istedim.

Aşağıdaki görsel, konu içeriğini daha iyi anlamanız açısından size kolaylık sağlayacaktır.

hdd.jpg

Türkçe telaffuzu genellikle Ölü Hücre/Bölge olan Bad Sector Nedir?
Kısaca; Harddisk üzerinde fiziksel olarak zarar gören ve okunamayan hücrelerdir.
Bu konu SSD ler için geçerli değildir.

Belirtileri:
  • Ani sistem kilitlenmesi, (droplanma değil.) Mouse imleci dahil tüm sistemin bir kaç saniye/dakika kilitlenmesi ve sonra tekrar düzelmesi durumu. Böyle bir durumda eğer sorunun kaynağı bad sector veya kafa vurma ise, sistemin kilitli kaldığı süre boyunca kulağınızı harddiske verdiğinizde 4-5 saniyede bir "tık" sesi geldiğini duyabilirsiniz.
  • Sistem üzerinde yapılan işlemlerin eskiye nazaran göze batacak kadar çok daha yavaş olması. (Masaüstü sağ tık-yenile vs.)
  • Yukarıdaki belirtilerin akabinde harddiskten gelen ve rahatlıkla duyulabilen "tık" sesi veya bir takım anormal sesler. (Bu varsa harddiskiniz can çekişiyor ve tamamen ölmesi an meselesi demektir.)

Son maddede bahsettiğim belirti, genellikle "Kafa vurma" olayının da belirtisi olarak kabul edilir. Bu ayrıca bir sorun olarak da kabul edilebilir ancak bad sector ile bağdaştıracak olursak çoğu zaman Bad Sector -> Kafa Vurma sıralamasıyla olaylar ilerler ve harddisk son demlerine doğru yol alır. Aslında bu sesler harddiskin çalışma prensibine bakacak olursak gayet normaldir, ANCAK genellikle sağlıklı bir harddiskte bu sesler rahatlıkla değil, dikkat edildiğinde duyulur.

Bad Sector Oluşma Sebepleri:

  • Harddiskin ömrünü tamamlaması
  • Ani güç kesilmeleri (nadir)
  • Yanlış kullanım sonucu oluşan faktörler
  • Aşırı ısınma
  • Fiziksel olarak alınan darbeler / sarsıntılar
  • Üretim hataları

Bad Sector nasıl çözülür?
Bu sorun donanımsal olduğu için yazılımsal yollar ile çözülemez. "Geçici" çözüm olarak tek yol; çeşitli programlar aracılığı ile harddisk üzerindeki ölü hücreyi saklamak/gizlemektir. Bu yöntem ile ölü hücrenin boyutu ne kadar ise (Örn: 100 MB) Harddiskinizin 100 MB'ını pasif hale getirmiş olursunuz ve o 100 MB lık hücreyi bir daha kullanamazsınız. Böylece o hücreyi gizlemiş olursunuz.
Mesela; Harddiskiniz 500 GB(500.000 MB) ise; 499.900 MB ' a düşmüş olacaktır ve 100 MB'ınız çöpe gidecektir. Ve tabiki o hücrede bulunan, hücre üzerine yazılmış olan dosyalarınızla beraber..
Bu yöntemi denemek için bilir kişilerden yardım almanız veya iyi bir araştırma yapmanız daha doğru olur. Aksi halde daha farklı beklenmedik sonuçlarla karşılaşabilirsiniz.


Alınabilecek önlemler:
  • Bilgisayarınızı direk olarak güç tuşundan kapatmayın veya direkt olarak fişini çekerek kapatmayın. Çünkü her ani güç kesilmesinde harddisk içerisindeki okuma-yazma kafaları herhangi bir işlem esnasındayken aniden çalışmayı durdurur ve harddisk içerisindeki disk veya disklere bir defa "tık" diye vurur. Bu sesi bazen duyabilirsiniz bazen duyamayabilirsiniz. Bu durum zamanla bad sector dediğimiz ölü hücreleri meydana getirir ve beraberinde zamanla yukarıda bahsettiğim belirtiler görülmeye başlanır. Elektrik kesilmelerini çok sık rastlanan bir durum olmadığı için buna pek etki etmez. Fakat bulunduğunuz bölgede herhangi bir sebepten dolayı kısa zaman aralıkları ile elektrikler kesiliyorsa bir süre bilgisayarı açmayın. Bu sadece harddiske değil diğer donanımlarada zarar verebilir.

  • Sisteminizde düzenli olarak bakım ve temizlik yapın. Sistemi haddinden fazla yormamaya özen gösterin.

Bunların dışında yapabileceğiniz pek bir şey yok.
Eğer harddiskinizin ömrünü tamamladığını düşünüyorsanız bad sector'ü beklemeden verilerinizi yedekleyip yeni bir harddisk alın.
Aksi halde eğer yedeğiniz yoksa ve buna benzer belirtiler mevcutsa, elinizde olan bütün verileri kaybedeceksiniz demektir.

Dipnot:
Bilmeniz gereken bir diğer husus; harddisk arızalanmalarında garantisi varsa bile onarım işlemi yapılmamaktadır. Direkt olarak sıfır ürün ile değişim yapılır.
Harddisk üzerindeki incelemeler ve verilerin kurtarılma işlemi, genellikle çok önemli adli soruşturmalarda titizlikle yapılmaktadır. Bunun dışında garanti servisleri bununla uğraşmak yerine değişim yapmaktadır. Bu yüzden bütün verilerinizi bir anda kaybetmemek adına Bad Sector riskini her zaman aklınızın bir köşesinde bulundurmanızda fayda var.

Son:
Burada yazdığım her şeyi bizzat yaşayıp deneyimlediğim için sizlerle paylaşmak istedim.
Bu sorunları zamanında masaüstü bilgisayarımda 3-4 defa yaşadım ve hepsinde de harddiskin garantisi vardı. Yani 2 yıl gibi bir sürede yaşandı hepsi.
Kullandığım marka Seagate'dı ve 3-4 defa bu sorunla mağdur olup, yine 3-4 defa sıfır harddisk ile değişim yaptılar. En son artık bu markaya olan bütün güvenim bitti ve elimdeki ürünün hala garantisi varken gidip yeni WD marka almıştım ve üzerine 7-8 yıl geçmesine rağmen bir daha bu sorunu yaşamadım.
Bu da hdd marka tercihi yaparken aklınızın bir köşesinde bulunduracağınız acı bir hikaye olsun :) İyi forumlar..
 

melihalbayrak

Usta Üye
Geliştirici
Yardımsever Üye
Usta Üye
Mesaj
1.099
Beğeni
556
Puan
1.109
Sondaki garantideki birkaç defa disk değişimi sebebiyle markadan soğuma marka ile alakalı olsada kronik sorunlu ürünler birçok markada var. Mesela benzer bir sorunu toshiba ssdde yaşamıştım. Disk her ay %5 sağlık kaybediyordu değişim yapıldı aynı sonuç değişmedi. Ücret iade ettim corsair aldım 4 senedir tık yok diskte aynı şekilde samsung ssd diskimdede sorunsuz. Bu demek değil toshibanın tüm diskleri sorunlu değil ama insan bir markada sorun yaşadığında bir daha o markadan uzak durur. :) psikolojik sanırım. Dipnot olarak benim toshiba maceramda diskin kronik sorunlu olmasının kanıtı bu diski kullanan herkesin aynı şekilde disk sağlığının çok çok hızlı düşmesi ve daha başka sorunlarda vardıda uzun zaman geçti hatırlamıyorum. Her zaman demişimdir elektronik cihazlar şans işi.
 

Üst